Bệnh trĩ đang ngày càng phổ biến ở người trẻ do thói quen ăn uống và sinh hoạt thiếu khoa học. Nhiều người khi phát hiện dấu hiệu bệnh trĩ thường băn khoăn “Bệnh trĩ có tự khỏi được không?”. Hãy cùng tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây để hiểu rõ bệnh trĩ là gì, khả năng tự khỏi và cách điều trị hiệu quả.
1. Tổng quan về bệnh trĩ
Bệnh trĩ là tình trạng các đám rối tĩnh mạch ở vùng hậu môn - trực tràng phình to do chịu áp lực quá mức, tạo thành các búi trĩ. Khi mắc bệnh, người bệnh thường gặp các triệu chứng như đau, ngứa, cảm giác khó chịu ở hậu môn, thậm chí chảy máu khi đi đại tiện. Nếu búi trĩ phát triển lớn, chúng có thể sa ra ngoài hậu môn, gây vướng víu, dễ bị chèn ép dẫn đến sưng huyết, viêm nhiễm và gây đau dữ dội.
Phân loại bệnh trĩ được chia thành 3 loại chính:
- Trĩ nội: Búi trĩ hình thành phía trên đường lược, thường khó phát hiện ở giai đoạn sớm vì không gây đau, chỉ phát hiện khi có hiện tượng chảy máu hoặc sa búi trĩ.
- Trĩ ngoại: Búi trĩ hình thành dưới đường lược, dễ nhận biết do gây đau rát, sưng tấy, có thể sờ thấy búi trĩ ở hậu môn.
- Trĩ hỗn hợp: Là sự kết hợp giữa trĩ nội và trĩ ngoại, búi trĩ nội sà xuống kết hợp với búi trĩ ngoại tại thành một khối kéo dài từ trong ra ngoài hậu môn.
Sự hình thành búi trĩ chủ yếu liên quan đến các yếu tố làm tăng áp lực lên các tĩnh mạch vùng hậu môn – trực tràng như:
- Táo bón, tiêu chảy kéo dài
- Thói quen rặn mạnh, ngồi lâu khi đại tiện
- Ngồi hoặc đứng quá lâu, ít vận động
- Mang thai, sinh con
- Béo phì, thừa cân
- Thói quen ăn uống không lành mạnh và sử dụng rượu bia, chất kích thích.
Bệnh trĩ hình thành do áp lực tác động khiến tĩnh mạch ở hậu môn - trực tràng phình to
2. Bệnh trĩ có thể tự khỏi được không?
Đối với các trường hợp bị trĩ nhẹ, các triệu chứng đau, khó chịu nhẹ có thể tự khỏi sau vài ngày hoặc vài tuần nếu bạn kết hợp chế độ ăn uống hợp lý, tăng cường chất xơ, uống đủ nước, vận động thường xuyên và tránh gây áp lực lên vùng hậu môn - trực tràng. Người bệnh cũng có thể sử dụng thêm một số loại thuốc Tây theo chỉ định để hỗ trợ cải thiện triệu chứng và ngăn ngừa bệnh tiến triển.
Tuy nhiên, búi trĩ vẫn có khả năng tái phát nếu các yếu tố nguy cơ không được loại bỏ. Đặc biệt là là trĩ nội độ 2, 3, 4 hoặc trĩ ngoại đã hình thành rõ ràng, việc tự khỏi hoàn toàn mà không cần can thiệp là gần như không thể. Búi trĩ đã hình thành và giãn ra sẽ khó có thể co lại hoàn toàn như ban đầu. Các triệu chứng như chảy máu thường xuyên, sa búi trĩ, đau rát, ngứa ngáy sẽ tiếp diễn và có thể trở nên nghiêm trọng hơn theo thời gian nếu không được điều trị.
3. Các phương pháp có thể trị bệnh trĩ tại nhà
Đối với bệnh trĩ nhẹ, việc áp dụng các phương pháp điều trị tại nhà là ưu tiên hàng đầu. Những biện pháp này giúp giảm nhẹ các triệu chứng khó chịu, hỗ trợ quá trình hồi phục và ngăn ngừa bệnh tái phát.
- Tăng cường chất xơ trong khẩu phần ăn: Các thực phẩm giàu chất xơ như rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt là ưu tiên hàng đầu trong thực đơn dành cho người bệnh trĩ, giúp đi đại tiện dễ dàng, tránh cảm giác đau rát, khó chịu.
- Uống đủ nước mỗi ngày để chất xơ hoạt động tốt hơn, giúp làm mềm phân, ngăn ngừa táo bón.
- Hạn chế ăn thức ăn dầu mỡ, cay nóng hoặc sử dụng các chất kích thích như rượu bia để tránh gây kích ứng niêm mạc hậu môn.
- Tránh ngồi hoặc đứng quá lâu, đồng thời duy trì tập luyện nhẹ nhàng như đi bộ, bơi lội 30 phút mỗi ngày để cải thiện nhu động ruột và giảm áp lực lên tĩnh mạch.
- Duy trì thói quen đại tiện đúng giờ, tránh rặn mạnh và ngồi lâu trong nhà vệ sinh.
- Vệ sinh hậu môn sạch sẽ bằng nước ấm sau mỗi lần đi đại tiện. Tránh dùng giấy vệ sinh thô ráp, có mùi thơm hoặc cồn.
- Chườm lạnh hoặc ngâm hậu môn với nước ấm từ 10-15 phút mỗi ngày để giảm sưng đau.
- Sử dụng thuốc bôi hoặc viên đặt hậu môn theo chỉ định của bác sĩ để hỗ trợ giảm đau, chống viêm.
Sử dụng thuốc bôi hoặc thuốc đặt hậu môn giúp hỗ trợ giảm đau, chống viêm
4. Khi nào bệnh trĩ cần khám bác sĩ
Mặc dù bệnh trĩ nhẹ có thể cải thiện bằng các biện pháp tại nhà, nhưng bạn vẫn nên thăm khám bác sĩ để được chẩn đoán chính xác và loại trừ các bệnh lý nghiêm trọng khác, cũng như có hướng điều trị phù hợp nhất. Các dấu hiệu nhận biết trĩ nhẹ như:
- Ngứa hoặc kích ứng vùng hậu môn
- Cảm giác cộm, vướng ở vùng hậu môn, đặc biệt là khi ngồi lâu hoặc khi đi đại tiện
- Sờ thấy cục mềm nhỏ ở gần hậu môn
Đặc biệt, bạn nên thăm khám bác sĩ càng sớm càng tốt nếu gặp các trường hợp sau:
- Tình trạng bệnh không thuyên giảm dù đã áp dù các biện pháp điều trị tại nhà.
- Có máu trong phân hoặc màu sắc phân thay đổi bất thường.
- Búi trĩ sa ra ngoài nhiều, gây đau đớn dữ dội.
- Xuất hiện biến chứng như viêm nhiễm, nghẹt búi trĩ, hoại tử.
- Tình trạng bệnh trĩ gây tác động tiêu cực đến chất lượng cuộc sống, sinh hoạt hàng ngày.
Sau khi thăm khám, bác sĩ sẽ chẩn đoán chính xác tình trạng trĩ của bạn và chỉ định phương pháp điều trị phù hợp nhất. Các phương pháp có thể bao gồm từ điều trị nội khoa bằng thuốc, các thủ thuật xâm lấn tối thiểu như thắt vòng cao su hay tiêm xơ, cho đến phẫu thuật cắt búi trĩ trong trường hợp nặng.
Bạn nên thăm khám bác sĩ nếu bệnh trĩ gây đau đớn dữ dội, ảnh hưởng đến công việc và sinh hoạt
Bệnh trĩ không thể tự khỏi nếu không có biện pháp can thiệp thích hợp. Ngay từ khi phát hiện các dấu hiệu sớm, người bệnh nên chủ động thay đổi lối sống, kết hợp điều trị y tế nếu cần thiết để kiểm soát bệnh hiệu quả, tránh những biến chứng nguy hiểm.
Nếu bạn đang gặp các triệu chứng của bệnh trĩ, đừng ngại đến gặp bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn và điều trị kịp thời. Liên hệ ngay hotline 1900 6923 để đặt lịch thăm khám với các chuyên gia tại Phòng khám Bệnh viện Đại học Y Dược 1, giúp bạn nhanh chóng tạm biệt những khó chịu do bệnh trĩ gây ra!
