NHỮNG DẤU HIỆU Ở MÓNG TAY CẢNH BÁO TÌNH TRẠNG SỨC KHỎE CẦN CHÚ Ý

Móng tay không chỉ đảm nhận nhiệm vụ bảo vệ đầu ngón tay mà còn là “tấm gương” phản chiếu nhiều vấn đề sức khỏe bên trong. Những thay đổi nhỏ ở móng tay như đổi màu, giòn gãy, xuất hiện sọc hoặc lõm… có thể là tín hiệu cảnh báo cơ thể bạn đang thiếu hụt vitamin, rối loạn miễn dịch, nhiễm trùng hoặc thậm chí là dấu hiệu sớm của những bệnh lý nghiêm trọng hơn. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn nhận diện 10 dấu hiệu phổ biến nhất trên móng tay và ý nghĩa sức khỏe đằng sau chúng.

1. Móng tay khỏe mạnh là như thế nào?

Móng tay là lớp bảo vệ tự nhiên ở đầu ngón tay, được cấu tạo từ nhiều lớp keratin, một dạng protein sợi cứng cũng có trong tóc và lớp sừng ngoài của da. Dù nhỏ bé, móng tay lại phản ánh khá chính xác tình trạng sức khỏe tổng thể của cơ thể. Bất kỳ thay đổi nào về màu sắc, kết cấu hay hình dạng móng đều có thể là dấu hiệu cảnh báo một vấn đề bên trong mà bạn không nên bỏ qua.

Móng tay được coi là khỏe mạnh sẽ có những đặc điểm như sau:

● Màu sắc: Màu hồng nhạt, đều màu và có phần bán nguyệt (Lunula) màu trắng mờ ở gốc móng.

● Bề mặt: Mịn màng, không có rãnh ngang hay sọc dọc sâu (một số sọc dọc rất mờ là bình thường do lão hóa).

● Hình dạng: Cong nhẹ từ gốc đến đầu móng, không bị biến dạng, không bị lồi hoặc lõm.

● Độ dày: Cứng cáp, không quá mỏng hay giòn dễ gãy.

● Móng bao quanh: Vùng da xung quanh móng (Cuticle) khỏe mạnh, không bị sưng, đỏ hoặc viêm.

Việc quan sát móng tay thường xuyên là cách đơn giản nhưng hiệu quả để nhận biết sức khỏe bên trong cơ thể.

Bất kỳ sự thay đổi bất thường của móng tay đều có thể là dấu hiệu về sức khỏe cần lưu ý

2. Những dấu hiệu bất thường ở móng tay cần lưu ý!

Nếu móng tay của bạn đột nhiên thay đổi về màu sắc, độ dày, kết cấu hoặc hình dạng, có thể đó là dấu hiệu cảnh báo tình trạng sức khỏe cần được chú ý. Dưới đây là 10 dấu hiệu ở móng tay mà bạn không nên bỏ qua.

2.1. Xuất hiện sọc dọc màu đen

Sọc dọc màu đen trên móng tay (hoặc móng chân) là hiện tượng một đường thẳng màu nâu đến đen chạy từ gốc đến đầu móng. Sọc đen này có thể xuất hiện do các nguyên nhân lành tính như tổn thương do va chạm mạnh (gây chảy máu dưới móng), tăng sắc tố tự nhiên (Melanonychia), hoặc là tác dụng phụ của một số loại thuốc điều trị như thuốc hóa trị, thuốc điều trị HIV.

Tuy nhiên, đây cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo Ung thư Hắc tố (Melanoma) nguy hiểm. Nếu sọc đen đậm, lan rộng, thay đổi màu sắc nhanh chóng, đặc biệt ở ngón cái hoặc ngón chân, bạn nên đi khám da liễu ngay lập tức.

Móng tay xuất hiện sọc đen có thể do va chạm hoặc liên quan đến tăng sắc tố tự nhiên

2.2. Rãnh, vết lõm, ngang trên móng tay

Rãnh ngang hoặc vết lõm chạy từ bên này sang bên kia của móng được gọi là đường Beau (Beau’s lines). Đây là dấu hiệu cho thấy quá trình phát triển của móng tay bị gián đoạn do cơ thể chịu tác động mạnh.

Các nguyên nhân phổ biến có thể gây lõm móng như:

● Sốt cao kéo dài (nhiễm trùng nặng).

● Sau phẫu thuật hoặc chấn thương lớn.

● Thiếu kẽm hoặc suy dinh dưỡng.

● Bệnh lý tuyến giáp.

● Bệnh tiểu đường không kiểm soát.

● Tác dụng phụ của hóa trị.

Vết lõm ngang giúp bác sĩ ước tính thời điểm cơ thể gặp biến cố, vì sự xuất hiện của chúng tương ứng với chu kỳ mọc móng (cứ 1 mm ≈ 1 tuần).

Rãnh ngang cho thấy quá trình phát triển của móng tay bị gián đoạn

2.3. Móng tay sọc dọc

Những đường sọc nhỏ chạy dọc từ gốc đến đầu móng là hiện tượng khá phổ biến, liên quan đến quá trình lão hóa tự nhiên. Tương tự nếp nhăn trên da, khi tuổi tác càng cao, móng tay cũng dần hình thành các rãnh dọc rõ hơn theo thời gian. Ngoài ra, thiếu vitamin B12 hoặc magie có thể khiến các sọc dọc trở nên đậm, rõ hoặc xuất hiện sớm.

Móng tay hình thành các rãnh dọc rõ hơn theo thời gian

2.4. Móng tay Terry

Móng tay Terry (Terry’s nails) là tình trạng bề mặt móng gần như đổi sang màu trắng đục, giống lớp thủy tinh mờ. Chỉ còn lại một vệt mỏng màu hồng hoặc nâu ở phần đầu móng. Khi nhìn vào, gần như không thấy hình bán nguyệt (lunula) ở gốc móng như bình thường. Đây là dấu hiệu đáng chú ý vì có thể liên quan đến hàng loạt vấn đề sức khỏe toàn thân.

Móng tay Terry thường xuất hiện ở người lớn tuổi như một phần của quá trình lão hóa, nhưng trong nhiều trường hợp, đây có thể là dấu hiệu của các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn như:

● Bệnh gan mạn tính (đặc biệt xơ gan).

● Suy tim.

● Bệnh thận.

● Tiểu đường.

Những người trẻ tuổi gặp tình trạng móng tay Terry nên thăm khám bác sĩ sớm để được kiểm tra và điều trị kịp thời, ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm liên quan đến các bệnh lý nêu trên.

Móng tay Terry là tình trạng bề mặt móng gần như đổi sang màu trắng đục

2.5. Xuất hiện đốm trắng trên móng tay

Các đốm trắng (leukonychia) xuất hiện trên móng tay là tình trạng rất phổ biến và đa số không nguy hiểm, xảy ra khi móng bị tổn thương do va chạm nhẹ, kẹp móng hoặc do dị ứng với sơn móng tay hoặc chất tẩy rửa mạnh. Đốm trắng do chấn thương thường sẽ tự biến mất trong vài tuần khi móng mọc dài ra. Tuy nhiên, đối với các đốm trắng kéo dài, lan rộng, hoặc xuất hiện thành mảng lớn, đó có thể là biểu hiện của sự thiếu hụt dinh dưỡng như thiếu kẽm hoặc canxi, hoặc đôi khi là nhiễm nấm.

Đốm trắng trên móng tay có thể là biểu hiện của sự thiếu hụt dinh dưỡng

2.6. Hình bán nguyệt ở gốc móng lớn

Lunula (hình bán nguyệt màu trắng ở gốc móng) thường nhỏ và chỉ xuất hiện rõ ở ngón cái. Nếu lunula to bất thường, bao phủ gần 1/3 móng, có thể liên quan đến:

● Tăng huyết áp

● Cường giáp

● Bệnh tim mạch

● Tập luyện cường độ cao (như vận động viên)

Ngược lại, mất lunula (không thấy hình bán nguyệt) có thể là dấu hiệu:

● Thiếu máu

● Tiểu đường

● Suy giáp

Dù không phải lúc nào cũng nguy hiểm, sự thay đổi của lunula vẫn là yếu tố nên theo dõi.

2.7. Xuất hiện sọc đỏ, dọc trên móng tay

Các đường nhỏ màu đỏ hoặc nâu đỏ, giống như vết dằm, chạy dọc dưới móng là dấu hiệu cần lưu ý, đặc biệt khi chung xuất hiện gần khu vực móng có hình bán nguyệt. Những sọc này có thể hình thành khi các mạch máu nhỏ dưới móng bị tổn thương do va chạm mạnh hoặc kẹp móng.

Tuy nhiên, nếu sọc đỏ xuất hiện nhiều, xuất hiện ở nhiều ngón tay cùng lúc, hoặc không biến mất sau vài tuần, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo một số bệnh lý nghiêm trọng như viêm nội tâm mạc nhiễm khuẩn, nhiễm trùng van tim, lupus, viêm mạch. Những tình trạng này gây viêm và tổn thương mạch máu, dẫn đến hình thành các vệt đỏ dưới móng. Vì vậy, khi thấy sọc đỏ dọc xuất hiện bất thường hoặc kéo dài, bạn nên đến cơ sở y tế để được kiểm tra sớm.

Xuất hiện sọc đỏ trên móng tay là dấu hiệu cần lưu ý

2.8. Móng tay bị lồi

Móng tay lồi hay còn gọi là ngón tay dùi trống, là hiện tượng đầu ngón tay và móng tay trở nên to, tròn, phồng và cong lên như mái vòm. Khi quan sát ngang, bạn sẽ thấy móng có xu hướng uốn cong xuống, lớp da quanh móng mềm hơn và góc giữa móng - da tăng rộng bất thường.

Đây là dấu hiệu rất quan trọng vì thường liên quan đến thiếu oxy mạn tính, là hậu quả của các bệnh lý nghiêm trọng, đặc biệt là:

● Ung thư phổi, đây là nguyên nhân phổ biến và nguy hiểm nhất

● Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD)

● Bệnh xơ phổi

● Bệnh tim mạn tính

● Cường giáp

● Bệnh gan (như xơ gan)

Móng tay lồi không phải là bệnh mà là triệu chứng của các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn. Nếu bạn thấy móng tay dày lên, cong bất thường kèm theo các triệu chứng như khó thở, ho kéo dài, đau ngực, hãy chủ động thăm khám càng sớm càng tốt.

Móng tay bị lồi có thể là dấu hiệu của nhiều bệnh lý nghiêm trọng

2.9. Móng tay giòn và dễ gãy

Móng khô, mỏng, dễ bị tách lớp, nứt hoặc gãy thường liên quan đến thiếu hụt chất dinh dưỡng, đặc biệt là biotin. Biotin hay vitamin H, vốn thuộc nhóm B là dưỡng chất quan trọng giúp móng cứng cáp, đàn hồi và khỏe mạnh. Khi cơ thể thiếu biotin, móng trở nên yếu, dễ bong tróc và mất độ chắc.

Bên cạnh đó, thói quen tiếp xúc hóa chất cũng là nguyên nhân phổ biến khiến móng tay giòn hơn. Sử dụng nước rửa móng tay (acetone) thường xuyên, rửa tay với xà phòng mạnh, nước rửa chén hoặc tiếp xúc nước liên tục đều có thể làm lớp keratin trên móng suy yếu.

Móng tay dễ gãy có thể do thiếu biotin

2.10. Móng tay chuyển sang màu vàng

Móng tay chuyển sang màu vàng (Yellow Nail Syndrome) là một dấu hiệu bất thường dễ nhận thấy khác, khiến toàn bộ móng dày lên, mọc chậm và có thể tách khỏi giường móng. Nguyên nhân phổ biến nhất là do nhiễm nấm, cần được điều trị bằng thuốc kháng nấm. Tuy nhiên, móng vàng cũng có thể là dấu hiệu của các bệnh lý toàn thân như vảy nến, đái tháo đường, hoặc các bệnh liên quan tới tuyến giáp và phổi.

Những dấu hiệu ở móng tay có thể phản ánh nhiều vấn đề từ thiếu dinh dưỡng, rối loạn miễn dịch cho đến các bệnh lý tim, gan, thận hoặc phổi. Việc quan sát móng tay thường xuyên giúp bạn chủ động phát hiện những tín hiệu bất thường của cơ thể.

Móng tay chuyển sang màu vàng có thể do nhiễm nấm

Nếu nhận thấy móng tay đổi màu, biến dạng, xuất hiện sọc bất thường hoặc ngày càng yếu, bạn nên:

● Kiểm tra lại thói quen sinh hoạt, dinh dưỡng.

● Hạn chế hóa chất, sơn móng.

● Thăm khám bác sĩ da liễu hoặc chuyên khoa liên quan khi cần.

Để được bác sĩ chuyên khoa Da liễu đánh giá chính xác các dấu hiệu bất thường trên móng tay và kiểm tra sức khỏe tổng thể liên quan, hãy liên hệ ngay với Phòng khám Bệnh viện Đại học Y Dược 1 qua hotline 1900 6923 để được tư vấn và đặt lịch khám kịp thời!